• Últimas noticias
  • Todo
  • Ciencia y Tecnología
Aprueban reajuste presupuestario. / Foto: Minfin.

Inversión chin raxnaqil chuqa’ tijonïk, cha’osamaj richin ri Chanpomanel k’in ri reajuste presupuestario

7 de septiembre de 2024
PNC logró la captura de tres presuntos integrantes de la mara Barrio 18 durante allanamiento, / Foto; PNC

PNC captura a presuntos motosicarios del “Barrio 18” en Villa Canales

17 de junio de 2026
Inician talleres del Ejercicio de Planificación y Presupuesto Abierto 2027. / Foto: Minfin.

Inician talleres del Ejercicio de Planificación y Presupuesto Abierto 2027

17 de junio de 2026
Ministerio de Salud presenta nueva denuncia por presuntas irregularidades en compra de medicamento para el Covid-19. (Foto: Dickens Zamora)

Ministerio de Salud presenta nueva denuncia por presuntas irregularidades en registro y compra de Remdesivir

17 de junio de 2026
Droga incautada en vehículo durante operativos. / Foto: PNC

PNC decomisa cocaína y crack en Retalhuleu; dos personas mueren por intoxicación

17 de junio de 2026
Canciller recibe informe final de la UE sobre las elecciones de segundo grado

Canciller recibe informe final de la UE sobre las elecciones de segundo grado

17 de junio de 2026
Ministerio de Salud continúa desarrollando jornadas comunitarias de vacunación. (Foto: MSPAS)

Ministerio de Salud continúa desarrollando jornadas comunitarias de vacunación

17 de junio de 2026
Michelle Muschett, directora regional del PNUD, durante la presentación del informe en el Palacio Nacional de la Cultura.

PNUD advierte que la democracia enfrenta nuevas presiones en América Latina y el Caribe

17 de junio de 2026
El director del Inguat, Harris Whitbeck, y el representante de TagAirlines, durante la presentación de la nueva ruta aérea.

Guatemala y San Salvador se conectan con nueva ruta aérea de TagAirlines

17 de junio de 2026
Ministerio de Salud presentó avances en el caso de corrupción del medicamento remdesivir. (Foto: Dickens Zamora)

Ministerio de Salud presenta avances en el caso por compra del medicamento Remdesivir para tratamiento del covid-19

17 de junio de 2026
Presidente participa en el lanzamiento del Informe sobre Democracia y Desarrollo en Guatemala

Presidente participa en el lanzamiento del Informe sobre Democracia y Desarrollo en Guatemala

17 de junio de 2026
Congo exhibe a la Portugal de Cristiano Ronaldo en el Mundial 2026

Congo exhibe a la Portugal de Cristiano Ronaldo en el Mundial 2026

17 de junio de 2026
Mintrab celebra jornada recreativa por el Día Mundial Contra el Trabajo Infantil./Foto: Mintrab.

Mintrab celebra jornada recreativa con motivo del Día Mundial contra el Trabajo Infantil

17 de junio de 2026
Guatemala de la Asunción
miércoles, junio 17, 2026
  • Iniciar Sesión
Agencia Guatemalteca de Noticias
  • Inicio
  • Nosotros
  • Noticias
  • Categorías
    • GOBIERNO
      • Presidencia
      • Vicepresidencia
      • Transparencia
      • Desarrollo Social
      • Gestión de Riesgos
    • NACIONALES
      • Seguridad
      • Educación
      • Salud
      • Infraestructura
      • Medio Ambiente
      • Clima y Estado del Tiempo
      • Galería Fotográfica
      • Bienestar Animal
    • DEPARTAMENTALES
      • Preservación de Idiomas Nacionales
      • Alta Verapaz
      • Baja Verapaz
      • Chimaltenango
      • Chiquimula
      • El Progreso
      • Escuintla
      • Guatemala
      • Huehuetenango
      • Izabal
      • Jalapa
      • Jutiapa
      • Petén
      • Quetzaltenango
      • Quiché
      • Retalhuleu
      • Sacatepéquez
      • San Marcos
      • Santa Rosa
      • Sololá
      • Suchitepéquez
      • Totonicapán
      • Zacapa
    • ECONOMÍA
      • Finanzas
      • Emprendimiento
      • Turismo
      • Inversión
    • INTERNACIONALES
    • SOCIEDAD Y CULTURA
      • Arte
      • Cultura
      • Ciencia y Tecnología
      • Cine y Televisión
      • SALUD Y VIDA
    • DEPORTES
      • Deportes Nacionales
      • Deportes Internacionales
Sin Resultados
Ver todos los resultados
Agencia Guatemalteca de Noticias
Sin Resultados
Ver todos los resultados

Inversión chin raxnaqil chuqa’ tijonïk, cha’osamaj richin ri Chanpomanel k’in ri reajuste presupuestario

Reajuste presupuestario tz’eton achi’el jun mediad ri yalan k’atzinel richin nb’an enfrentar ri taq k’ayewal pwaqil chuqa’ winaqil ri nuk’oy saj ri Iximulew.

AGN por AGN
7 de septiembre de 2024
en NACIONALES, Preservación de Idiomas Nacionales
Aprueban reajuste presupuestario. / Foto: Minfin.

Aprueban reajuste presupuestario. / Foto: Minfin.

Armita, 14 richin ri ik’ agosto (AGN) ri Rajpopi’ Amaq’ xub’än aprobar iwir jun k’atzinel reajuste presupuestario ri xtukusäx chi re’ ri actual ejercicio fiscal. Re fondos re’ nikikanuj nkib’än fortalecer ri taq áreas clave ri xketon k’in ri k’iyirisanem chuqa’ raxnaqil richin ri winaqilem Aj iximulew, yeb’an atender ri kan jayan ye’ajowatäj chupam ri amaq’.

Peraj cha’osamaj pa ri reajuste

Ri reajuste xjach pa jalajöj taq sectores akuchi’ kan janila nojowatäj. Chupam ri peraj ri xtikik’ul yalan k’ïy wolil richin ri fondos ye’ilitäj ri Chitüy richin Saqil Raxnaqil chuqa’ Asistencia Social (MSPAS)chuqa’ ri Chitüy Tijonïk (Mineduc), Etaman nya’ox ruq’ij ri molojri’ïl re’ richin ri k’iyirisanem chuqa’ raxnaqil richin ri saqamaq’.

  • Chitüy richin Raxnaqil                             1,100 millones chi manq’uq’
  • Chitüy richin Tijonïk                                1,300 millones
  • Richin ri Chitüy chin Ajtzij Ajtz’aq             970.2 millones
  • Chitüy richin Ajtzij 131.017 millones
  • Chitüy richin K’iyirisanem Winaqqil       1.5 millones
  • Ajpopi’ tinamital richin k’iyirisanem      1,500 millones
  • Q’atb’äl Tzij                                           1,600 millones

Ri chanpomanel rub’in kan pa rutikirb’äl ri reajuste presupuestario re’, chi b’anun diseñar richin yeb’an ri taq samaj ri kan ye’ik’atzin yan chupam ri tinamït. Ri MSPAS chuqa’ ri Mineduc xkik’ul janila k’ïy tonïk, kan nuk’ut ri samaj ruchapon pa taq ütz b’eyal richin ri k’iyirisanem chin ri amaq’.

Ri inversión pa saqil raxnaqil, k’in 1,100 millones chi manq’uq’, b’anun destinar richin nb’än mejorar ri infraestructura chin ri’ aq’omab’äl jay, richin ta jantape k’o ri insumos médicos ri yalan e k’atzinel chuqa’ chin nuchuq’ab’äx ri taq solk’ayewal richin salud preventiva. Re b’anb’äl re’ e tz’eton chi kan yalan e k’atzinel richin nib’an elevar ri índice richin raxnaqil, pa jun amaq’ akuchi’ ri okem richin tob’äl raxnaqil k’a jun na tijomal.

Ri Chitüy richin Tijonïk xtuk’ul apo 1,300 millones chi manq’uq’. Re presupuesto re’ xtukusäx richin nib’än rutzil ri infraestructura chi tijonem, ri tijonela’ nikik’ul ta janila k’ïy taq k’ultijonem chuqa’ ntalux ta ri programas richin tijonïk pa taq ruq’a’ tinamït. Re inversiones re’ xketon richin ruch’utirsaxïk ri brechas educativas chuqa’ chi nb’an elevar ri nivel richin formación pa ronojel ri amaq’, Ri tz’eton chi yalan k’atzinel richin ruk’iyelal ri Iximulew chiqawäch apo.

Ruchuq’abil ri gobernabilidad

Ri chitüy richin Ajq’atatzij chuqa’ xtutz’ët apo jun aumento significativo pa rupresupuesto, k’in jun 370 millones chi manq’uq’ ri xtukusäx richin nuchuq’ab’äx ri jikonem winaqilal. Re fondos re’ xke’ukusäx richin xkeb’an mejorar ri taq capacidades richin fuerzas de seguridad, k’in ri rayb’äl richin nb’an frente chuwäch ri índices chi criminalidad chuqa’ njikib’äx ri chajinem pa ronojel rulewal amaq’.

Ke chuqa’ ri, ri Chitüy richin Ajtzij Ajtz’aq jun chuqa’ peraj clave ri xtuk’ül jun incremento, k’in 970.2 millones chi manq’uq’ ri xtiya’ox chi re’. Re presupuesto re’ xtukusäx richin xtib’än mejorar ri infraestructura vial, yalan k’atzinel chi re’ ri conectividad richin ri amaq’ chuqa’ richin nb’än facilitar ri k’ayinik chuqa’ ri ejqanib’äl, elementos ri yalan e k’atzinel richin ri k’iyirisanem pwaqil.

K’iyirisanem winqil chuqa’ q’atb’äl Tzij

Ri Chitüy tzij richin K’iyirisanem Winaqil, ustape man kanta janila k’ïy pwaq xb’an asignar chi re’ 1.5 millones chi manq’uq, xtub’än centrar ri’ pa taq solk’ayeal ri xkeruk’ul ri sectores ri kan e mestan kan richin ri tinamït. Re taq tob’äñ re’ xke’ukusäx richin ruchuq’abil iniciativas ri nkikanuj ruch’utirsaxïk ri meb’a’il chuqa’ nichojmirsax ta ri k’aslemal pa taq tinaminatil ri e jech’un kan.

Ri Ajpopi’ tinamital richin k’iyirisanem chuqa’ ri taq q’atb’äl tzij xtikik’ul tob’äl. Ri taq Ajpopi’ xtikik’ul 1,500 millones chi manq’uq’, ri xtukusäx chin samaj richin k’iyirisanem local ri nub’än promover ri k’iyirisanem pwaqil chuqa’ winaqil pa taq tinamital. Ri taq q’atb’äl tzij xtikisamajij 1,600 millones chi manq’uq’ ri xke’ukusäx richin rub’anïk rutzil ri infraestructura chin ri taq tinamït chuqa’ ruq’a’ tinamït, ke ri’ chuqa’ richin ri provision richin tikojil ri yalan rik’atzil chi ke’ ri winaqilal.

Impacto oyib’än ruma ri reajuste

Re reajuste presupuestario re’ tz’eton achi’el jun b’eyalil richin nb’än efrentar ri desafíos richin pwaqil chuqa’ winaqil richin Iximulew. Toq nb’än priorizar sectores ri yalan e k’atzinel achi’el ri raxnaqil, ri tijonïk, ri jikonem chuqa’ ri taq ajtzij ajtz’aq, ri chanpomanel nroyb’äj chi man xa xe ta nuk’uch ri necesidades ri kan nik’atzin yan, chuqa’ nutz’uyb’a’ ruxe’el richin jun k’iyirisanem sostenible chqawäch apo.

Ri MSPAS chuqa ri Mineduc, k’o kik’in jun k’atzinel wuj chupam re jun cholsamj re’. Ri mejora pa ri servicios richin raxnaqil chuqa’ rutaluxïk ri tijonïk tz’eton pe achi’el inversiones estratégicas ri man xa xe ta nub’än mejorar ri ütz k’aslem kichin ri Aj iximulew, chuqa’ xtikiya’ tob’äl pa ri jikib’anem winaqil chuqa’ ri k’iyirisanem pwaqil.

Jun xak chqawäch apo’

Ri reajuste presupuestario ri xb’an aprobar ruma ri Rajpopi’ jun etal saqil chi ri chanpomal nirajo’ nsamaj pa ruwi’ ri necesidades richin ri amaq’. K’in jun asignación chin tob’äl, oyob’än chi ri’ inversiones xtuya’ ta jun impacto positivo pa kik’alem ri Aj iximulew, pa taq áreas janila e vitales achi’el ri raxnaqil chuqa tijonïk.

En español:

Inversión en salud y educación, prioridad para el Gobierno con el reajuste presupuestario

Etiquetas: cakchiquel
Agencia Guatemalteca de Noticias

AGN.GT - 2021

Sitio web desarrollado por:

  • SCSPR

Síguenos

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In

Add New Playlist

Sin Resultados
Ver todos los resultados
  • Inicio
  • Nosotros
  • Noticias
  • Categorías
    • GOBIERNO
      • Presidencia
      • Vicepresidencia
      • Transparencia
      • Desarrollo Social
      • Gestión de Riesgos
    • NACIONALES
      • Seguridad
      • Educación
      • Salud
      • Infraestructura
      • Medio Ambiente
      • Clima y Estado del Tiempo
      • Galería Fotográfica
      • Bienestar Animal
    • DEPARTAMENTALES
      • Preservación de Idiomas Nacionales
      • Alta Verapaz
      • Baja Verapaz
      • Chimaltenango
      • Chiquimula
      • El Progreso
      • Escuintla
      • Guatemala
      • Huehuetenango
      • Izabal
      • Jalapa
      • Jutiapa
      • Petén
      • Quetzaltenango
      • Quiché
      • Retalhuleu
      • Sacatepéquez
      • San Marcos
      • Santa Rosa
      • Sololá
      • Suchitepéquez
      • Totonicapán
      • Zacapa
    • ECONOMÍA
      • Finanzas
      • Emprendimiento
      • Turismo
      • Inversión
    • INTERNACIONALES
    • SOCIEDAD Y CULTURA
      • Arte
      • Cultura
      • Ciencia y Tecnología
      • Cine y Televisión
      • SALUD Y VIDA
    • DEPORTES
      • Deportes Nacionales
      • Deportes Internacionales

AGN.GT - 2021